Cách tính giá bán: biên lợi nhuận và markup khác nhau thế nào, giảm giá và chạy quảng cáo có lời không
Nhiều chủ shop online định giá bằng cách lấy giá vốn cộng thêm 40%, rồi thắc mắc vì sao tiền lãi thực tế chẳng bao giờ được 40%. Lý do rất đơn giản: markup tính trên giá vốn, còn biên lợi nhuận tính trên giá bán. Cùng một khoản lãi nhưng ra hai con số phần trăm rất khác nhau.
Bài này giải quyết ba câu hỏi mà người bán nào cũng gặp: bán giá bao nhiêu để đạt biên lợi nhuận mong muốn, giảm giá như vậy còn lời không, và đợt quảng cáo vừa rồi có thật sự hoàn vốn — kèm công thức và ví dụ bằng số cụ thể.
Biên lợi nhuận và markup: cùng một khoản lãi, khác mẫu số
Giả sử bạn nhập một chiếc áo với giá vốn 60.000đ và bán ra 100.000đ. Lãi gộp là 40.000đ. Chia cho giá bán, biên lợi nhuận là 40%. Chia cho giá vốn, markup là 66,7%. Cả hai đều đúng, chỉ là trả lời hai câu hỏi khác nhau.
Biên lợi nhuận cho biết trong mỗi 100 đồng doanh thu, bạn giữ lại được bao nhiêu trước chi phí vận hành, nên kế toán và nhà đầu tư thường dùng con số này. Markup tiện khi đứng ở quầy hàng vì bắt đầu từ giá nhập. Rắc rối xảy ra khi dùng con số này trong khi ý mình là con số kia.
| Biên lợi nhuận mục tiêu | Markup tương đương | Giá bán khi giá vốn 60.000đ |
|---|---|---|
| 20% | 25% | 75.000đ |
| 25% | 33,3% | 80.000đ |
| 30% | 42,9% | 85.714đ |
| 40% | 66,7% | 100.000đ |
| 50% | 100% | 120.000đ |
| 60% | 150% | 150.000đ |
Markup = biên lợi nhuận ÷ (1 − biên lợi nhuận). Biên lợi nhuận càng cao, khoảng cách càng lớn.
Định giá bán từ biên lợi nhuận bạn cần
Hãy bắt đầu từ mức biên lợi nhuận mà cửa hàng cần để trả tiền mặt bằng, lương, phí sàn và hàng hoàn, rồi tính ngược ra giá bán. Thứ tự rất quan trọng: chốt biên lợi nhuận trước, giá bán đi theo sau.
- Cộng đủ giá vốn mỗi sản phẩm: Giá nhập cộng phí vận chuyển về kho, bao bì và các khoản phí cố định trên mỗi đơn.
- Chọn biên lợi nhuận mục tiêu: Tham khảo các shop cùng ngành và chi phí cố định của bạn; 40% trên giá vốn 60.000đ nghĩa là bán 100.000đ.
- Chia, đừng cộng: 60.000 ÷ (1 − 0,40) = 100.000đ. Nếu cộng 40% vào giá vốn, bạn chỉ được 84.000đ, tức biên lợi nhuận 28,6%.
- Làm tròn thành giá dễ mua: 99.000đ hoặc 100.000đ thay vì 100.140đ — rồi kiểm tra lại biên lợi nhuận sau khi làm tròn.
Giảm giá còn lời không? Tính số lượng cần bán thêm
Khoản giảm giá trừ thẳng vào lãi gộp, nên tác động của nó phụ thuộc vào biên lợi nhuận. Với chiếc áo ở trên, giảm 20% thì giá còn 80.000đ và lãi mỗi áo giảm từ 40.000đ xuống 20.000đ. Giá chỉ giảm 20% nhưng lãi giảm tới 50%.
| Mức giảm giá | Biên 30% | Biên 40% | Biên 50% |
|---|---|---|---|
| 5% | +20% | +14,3% | +11,1% |
| 10% | +50% | +33,3% | +25% |
| 15% | +100% | +60% | +42,9% |
| 20% | +200% | +100% | +66,7% |
| 30% | không bao giờ hòa vốn | +300% | +150% |
Phần trăm số lượng phải bán thêm chỉ để tổng lãi gộp bằng lúc chưa giảm giá.
Dùng công cụ tính phần trăm để ra giá sau giảm và mức thay đổi của lãi, rồi tự hỏi thật lòng xem chương trình khuyến mãi có kéo doanh số tăng được ngần ấy không. Nhiều khi miễn phí vận chuyển hoặc tặng kèm quà nhỏ còn rẻ hơn giảm giá tương đương.
Tính giá sau giảm và phần trăm thay đổi của lãi% của một số, tỷ lệ %, % tăng giảmChạy quảng cáo có hoàn vốn không? Tính ROI cho đúng
ROI (tỷ suất hoàn vốn) so sánh khoản thu về với số tiền đã bỏ ra. Với quảng cáo và khuyến mãi, khoản thu về là phần lãi gộp tăng thêm nhờ chiến dịch — không phải doanh thu tăng thêm — vì hàng bán ra bạn vẫn phải trả tiền vốn.
- Chi phí quảng cáo
- 1.500.000đ
- Doanh thu tăng thêm từ chiến dịch
- 5.250.000đ
- Lãi gộp tăng thêm (biên 40%)
- 2.100.000đ
- ROI tính trên lãi gộp
- (2.100.000 − 1.500.000) ÷ 1.500.000 = 40%
- ROI nếu lỡ tính trên doanh thu
- (5.250.000 − 1.500.000) ÷ 1.500.000 = 250%
- ROAS tối thiểu để không lỗ
- 1 ÷ biên lợi nhuận = 2,5 đồng doanh thu cho mỗi đồng quảng cáo
Con số tính trên doanh thu trông rất ấn tượng, như thể nên tăng ngân sách gấp ba; còn con số tính trên lãi gộp cho thấy chiến dịch có lời nhưng ở mức vừa phải. Nếu chiến dịch kéo dài vài tháng, hãy xem thêm ROI quy đổi theo năm để so sánh với việc gửi tiết kiệm ngân hàng.
Tính ROI và ROI theo năm cho chiến dịch của bạnROI, lãi ròng, lợi nhuận theo nămNăm sai lầm khi định giá khiến lãi hao hụt mà không hay
Câu hỏi thường gặp
- Markup 50% có giống biên lợi nhuận 50% không?
- Không. Markup 50% trên giá vốn 60.000đ cho giá bán 90.000đ và lãi 30.000đ, tức biên lợi nhuận 33,3%. Muốn biên lợi nhuận 50% thì markup phải 100%: vốn 60.000đ, bán 120.000đ.
- Công thức tính giá bán từ giá vốn và biên lợi nhuận là gì?
- Lấy giá vốn chia cho một trừ biên lợi nhuận. Biên 35% với giá vốn 26.000đ: 26.000 ÷ 0,65 = 40.000đ.
- Đổi markup sang biên lợi nhuận thế nào?
- Biên lợi nhuận = markup ÷ (1 + markup). Markup 25% là 0,25 ÷ 1,25 = biên 20%; markup 100% là biên 50%.
- Giảm giá 10% thì phải bán thêm bao nhiêu để không lỗ?
- Lấy mức giảm chia cho biên lợi nhuận trừ mức giảm. Với biên 40%: 10 ÷ (40 − 10) = phải bán thêm 33,3% số lượng chỉ để giữ nguyên tổng lãi gộp.
- ROI quảng cáo nên tính theo doanh thu hay lợi nhuận?
- Theo lãi gộp mà quảng cáo mang lại. Doanh thu còn bao gồm tiền vốn hàng hóa, nên ROI tính trên doanh thu có thể hiện 250% trong khi thực tế chỉ 40%.
- Shop online nhỏ nên giữ biên lợi nhuận bao nhiêu?
- Tùy ngành hàng, nhưng nhiều shop bán sản phẩm cần biên lãi gộp 40–60% để đủ trả quảng cáo, phí sàn, hàng hoàn và công sức của chính mình. Hãy tính chi phí cố định hằng tháng trước, rồi kiểm tra biên lợi nhuận có bù được ở mức doanh số thực tế hay không.